Adviesrecht bij een ‘pilot’ of proef? Lees hier richtlijnen

Regelmatig geven bestuurders aan dat er geen sprake is van adviesrecht, omdat het om een ‘pilot’ (of proef) gaat. Het is bij pilots voor de OR niet altijd duidelijk wanneer er sprake is van een besluit dat ter advies moet worden voorgelegd. Heeft de OR nu wel of geen adviesrecht bij een ‘pilot’?

In dit artikel gaan we uit van organisatiebesluiten die in principe adviesplichtig zijn. Soms worden dergelijke besluiten bij wijze van proef voorafgegaan door pilots of iets dergelijks. Het is goed mogelijk dat zulke experimenten echt omkeerbaar zijn. Toch zijn er situaties waarbij volgens de WOR de plannen als voorgenomen besluit ter advies aan de OR moeten worden voorgelegd.

Pilots, experimenten, proeven

Het kan voorkomen dat experimenten, in verband met het feit dat ze niet omkeerbaar zijn, dus geen voorgenomen besluiten zijn. Dat kan de reden zijn dat ze nog niet ter advisering aan de OR hoeven worden voorgelegd.

De Ondernemingskamer heeft echter wel enkele voorwaarden gesteld, om een besluit als (omkeerbaar) experiment te mogen beschouwen:

  1. Het experiment moet beperkt zijn in tijd;
  2. Het moet tevens beperkt zijn in omvang;
  3. De bestuurder moet toezeggen advies te vragen zodra het experiment leidt tot definitieve besluitvorming.

Een pilot/experiment mag dus niet leiden tot onomkeerbare beslissingen. Wanneer daar wel sprake van is, dan is er geen sprake (meer) van een pilot / experiment. Hoe kom je dat te weten? Aan de ene kant heb je informatie van de bestuurder nodig. Beter nog is om op te letten: wat neem je waar en welke informatie krijg je van de betrokken medewerkers?

Proactief inspelen op ontwikkelingen

Ook wanneer er (nog) geen sprake is van gegund adviesrecht, hoef je als OR niet in de wachtkamer te blijven zitten en achter de feiten aan hollen. Je kunt meer dan afwachten en niets doen. Maak bijvoorbeeld afspraken over:

  • het tijdstip en de wijze waarop de ondernemingsraad in het besluitvormingstraject wordt betrokken.
  • afspraken die zorgen voor betrokkenheid van de OR in de fase voorafgaand aan de adviesaanvraag.
  • de evaluatie en op welke wijze de OR hierbij betrokken zal worden.
  • tussentijdse informatievoorziening.
  • het (eventueel) betrokken zijn of worden bij werkgroepen.
  • het tijdstip waarop het experiment afgelopen zal zijn
  • wanneer de OR de adviesaanvraag tegemoet kan zien.

Blijf alert en trek zo nodig aan de bel

Let op: het is ook aan de OR zelf om er op te letten dat de afspraken die gemaakt zijn ook worden nagekomen. Houd zelf ook tegen de tijd dat het experiment afgelopen zou moeten zijn, een vinger aan de pols: wordt het experiment inderdaad beëindigd, ontvangt de OR inderdaad een adviesaanvraag?

Tips voor in de praktijk

Onder bepaalde omstandigheden kan een pilot, experiment of testproject dus wel adviesplichtig zijn. We geven je tot slot nog de volgende tips voor in de praktijk.

  • Wanneer een voorgenomen besluit onder artikel 25 WOR valt, is de pilot adviesplichtig bij onomkeerbare besluiten.
  • Is de proef nog omkeerbaar? Dan kun je als OR ongevraagd advies uitbrengen of kaders meegeven die je belangrijk vindt. Zo oefen je toch invloed uit, ook al is het formele adviesrecht nog niet van toepassing. Want je kunt bij de definitieve voornemens toetsen of met die voorwaarden rekening is gehouden.
  • Los van het slim omgaan met het adviesrecht: wees ook kritisch op de noodzaak van de pilot. Want wellicht kunnen de doelen ook op een andere wijze worden behaald. Evalueer daarom ook zelf het verloop en de resultaten van de pilot.

Hoe voer je een goede discussie over wel of geen adviesrecht bij een pilot? Vraag onze adviseurs om advies!

Mail ons
Bel me terug
Bel (033) 434 58 00

neem gerust contact met ons op